Elektrisch verwarmen of gas: een vergelijking op basis van actuele cijfers
Elektrisch verwarmen wordt vaak neergezet als duur, inefficiënt en slecht voor het milieu. In veel artikelen lees je dat gas of een warmtepomp vrijwel altijd de betere keuze is. Dat beeld is begrijpelijk: jarenlang was elektriciteit grotendeels fossiel en waren elektrische verwarmingsoplossingen vooral losse kachels met een hoog verbruik.
Maar de energiemarkt verandert snel. De Nederlandse elektriciteitsmix is de afgelopen jaren sterk verduurzaamd en ook de manier waarop we verwarmen en de gebruikte systemen vergelijken vraagt om nuance. Tijd om de vraag “elektrisch verwarmen of gas?” opnieuw te bekijken, op basis van actuele cijfers.
Waarom elektrisch verwarmen vaak als een slechte keuze wordt gezien
Organisaties zoals Vereniging Eigen Huis en Milieu Centraal waarschuwen voor elektrisch verwarmen als hoofdverwarming. Hun belangrijkste argumenten:
- Elektrisch verwarmen is duurder dan gas
- De CO₂-uitstoot zou hoger zijn
- Het rendement is lager dan bij een warmtepomp
Die conclusies zijn grotendeels gebaseerd op vaste rekenmodellen en gemiddelden. Dat maakt ze overzichtelijk, maar ook gevoelig voor aannames. En juist die aannames zijn in 2026 niet meer vanzelfsprekend.
De Nederlandse elektriciteitsmix is veranderd
Een belangrijk argument tegen elektrisch verwarmen is de CO₂-uitstoot. Vaak wordt gesteld dat elektrische verwarming aanzienlijk meer CO₂ uitstoot dan een hr‑ketel op gas, omdat niet alle stroom groen is. Dat beeld is gebaseerd op oudere data.
De werkelijkheid in 2025 laat een ander beeld zien. In 2025 bestaat ongeveer 48% van de Nederlandse elektriciteitsproductie uit hernieuwbare bronnen zoals zon en wind. Kijk je breder naar laag‑CO₂‑bronnen (waaronder hernieuwbaar en kernenergie), dan komt zelfs ongeveer 53% van de elektriciteit uit CO₂‑arme opwek. Tegelijkertijd daalt de CO₂‑intensiteit van elektriciteit jaar op jaar, terwijl die van aardgas grotendeels gelijk blijft of zelfs kan stijgen door een toenemende afhankelijkheid van geïmporteerd gas met een hogere CO₂‑voetafdruk.
Hierdoor verandert ook de milieu‑impact van elektrisch verwarmen. Uitspraken over CO₂‑uitstoot zijn dus sterk afhankelijk van het moment waarop je rekent en de gebruikte aannames.
Gasverwarming: hoe efficiënt is dat in de praktijk?
In veel vergelijkingen tussen gas en elektriciteit wordt gasverwarming impliciet behandeld als vrijwel 100% efficiënt. Een veelgebruikte redenering is dat 1 m³ gas ongeveer 9 à 10 kWh energie bevat, en dus volledig beschikbaar zou zijn als warmte. Dat is echter een theoretische waarde.
In de praktijk heeft een cv‑installatie te maken met onder andere rookgasverliezen, stilstandsverliezen en warmteverlies in leidingen en radiatoren. Daardoor ligt het praktijkrendement van veel hr‑ketels vaak tussen de 70 en 85%, afhankelijk van installatie, afgiftesysteem en gebruik. Zelfs moderne hr‑ketels halen daardoor in reële situaties vaak geen volledig rendement. Een deel van de energie uit gas bereikt de woning simpelweg niet.
Elektrische verwarming zet elektriciteit daarentegen direct om in warmte op de plek waar die nodig is, zonder verbrandings‑ of transportverliezen binnen de woning. Dat verschil in systeemwerking speelt een belangrijke rol in eerlijke vergelijkingen.
Elektrisch verwarmen vs. gas: wat betekent dit voor de kosten?
De vraag “is elektrisch verwarmen goedkoper dan gas?” heeft geen eenduidig antwoord. Veel hangt af van de uitgangspunten in de berekening.
Rekenvoorbeelden laten vaak zien dat verwarmen met elektriciteit duurder uitvalt dan gas. Zo wordt vaak gerekend met 10 m³ gas per dag op een koude winterdag. Bij een gemiddelde gasprijs van € 1,42 per m³ (februari 2025) komt dat neer op € 14,20. Voor dezelfde hoeveelheid warmte wordt dan uitgegaan van ongeveer 90 kWh elektriciteit. Bij een stroomprijs van € 0,26 per kWh resulteert dat in € 23,40. Daarbij wordt echter uitgegaan van ideale omstandigheden voor gasverwarming en vaste stroomprijzen.
In de praktijk spelen meerdere factoren mee. Het isolatieniveau van de woning, de grootte van de ruimtes, de vraag of er per ruimte wordt verwarmd of in één keer het hele huis, en hoe gericht en tijdelijk de warmte wordt ingezet zijn allemaal van belang. Elektrisch verwarmen kan duur zijn wanneer het wordt toegepast als vervanging van een cv‑ketel zonder verdere aanpassingen. Tegelijkertijd laat de praktijk zien dat gericht elektrisch verwarmen in goed geïsoleerde woningen tot andere uitkomsten kan leiden.
Wat vaak buiten beschouwing blijft in vergelijkingen tussen elektrisch verwarmen en gas
Eigen opgewekte stroom
Zonnepanelen leveren in de winter minder op, maar in de overgangsperiodes van het stookseizoen kan eigen opwek wel degelijk bijdragen aan elektrisch verwarmen. Die momenten worden in veel vergelijkingen niet meegenomen.
Verwarmen per ruimte
Elektrische systemen maken het relatief eenvoudig om alleen die ruimtes te verwarmen waar je daadwerkelijk bent. Dit verlaagt het totale energiegebruik, iets wat in algemene rekenmodellen vaak ontbreekt.
Elektriciteitsverbruik van gasinstallaties
Ook gasgestookte cv‑systemen gebruiken elektriciteit voor onder andere pompen en regeling. Dat verbruik blijft in veel vergelijkingen buiten beeld.
Warmtepomp: efficiënt, maar niet altijd haalbaar
Warmtepompen worden door kennisorganisaties terecht genoemd als zeer efficiënte oplossing voor verwarming zonder gas. Ze combineren een laag energieverbruik met een lage CO₂‑uitstoot.
Tegelijkertijd is een warmtepomp niet in elke situatie haalbaar. Denk aan woningen met beperkte ruimte, renovaties of situaties waarin de investering of installatiecomplexiteit een rol speelt. In die gevallen zoeken bewoners en bouwers naar andere manieren om het gasverbruik te verminderen of volledig te vermijden.
Wanneer is elektrisch verwarmen een logische oplossing?
Elektrisch verwarmen is geen universele oplossing, maar kan wel passend zijn in specifieke situaties. Denk hierbij aan:
- goed geïsoleerde woningen
- compacte of kleine woningen
- nieuwbouw- of prefabprojecten
- renovaties met beperkte installatieruimte
- situaties waarin gas geen optie meer is
In deze context draait de keuze niet alleen om energieprijzen, maar ook om eenvoud, ruimtebesparing en toekomstbestendigheid.
Elektrisch verwarmen vraagt om nuance
Veel uitspraken over elektrisch verwarmen zijn gebaseerd op vaste aannames over rendement, kosten en CO₂‑uitstoot. Wanneer die aannames veranderen, verandert ook de uitkomst. Elektrisch verwarmen is daardoor niet automatisch beter dan gas, maar ook niet per definitie slechter. Een eerlijke vergelijking vraagt om actuele data, realistische rendementen en aandacht voor de specifieke situatie van een woning.
De artikelen van onder andere Vereniging Eigen Huis en Milieu Centraal laten zien dat algemene adviezen rondom verwarmen altijd uitgaan van gemiddelden en standaardsituaties. In de praktijk is elke woning anders. Isolatie, grootte, gebruik en technische mogelijkheden bepalen samen welke oplossing passend is.
Binnen die bredere context zijn er ook situaties waarin volledig elektrische verwarmingssystemen wel worden toegepast als hoofdverwarming, bijvoorbeeld in goed geïsoleerde, compacte woningen of bij projecten waar gas geen optie meer is. In zulke gevallen draait het niet om het vergelijken van losse kachels met een cv‑ketel, maar om een integraal verwarmingssysteem dat aansluit bij de woning en het gebruik ervan.
Karbonik werkt binnen dit speelveld aan elektrische verwarmingsoplossingen die juist voor dit soort specifieke toepassingen worden ingezet. Het biedt een oplossing die past binnen de afwegingen die hierboven zijn beschreven: gericht verwarmen, eenvoud, ruimtebesparing en toekomstbestendigheid.
Wil je meer weten over Karbonik verwarmingsfolie en de manier waarop deze elektrische verwarmingsmethode een oplossing kan zijn voor jouw situatie?
